ERGENLİĞE HAZIRLIK

İnsanların psikolojik gelişim süreci içerisinde en önemli dönem olarak görülen ergenlik dönemi gerçekten fırtınalı bir şekilde seyredebilir. Bu yüzden sadece çocuk değil, ailesi de konu hakkında yeterli bilgiye sahip olmalıdır. Hatta kimi zaman aile içi çatışmaların bir nedeni bile olabilirler. Fırtınalı bir yaşamın ilk evreleri olarak tanımlanabilecek ergenlik süreci çoğunlukla, “ ne olacak yani,biz de bu dönemden geçmedik mi canım” diyerek ailelerce pek dikkate alınmaz. Oysa ergenlik süreci belli bir hazırlığı gerektirecek kadar önemlidir.

Ergenlik dönemi, 12- 13 yaşlarında başlar, 20’li yaşlara kadar sürer… Bu dönem, hem fiziksel hem de ruhsal bir gelişimin yaşandığı bir süreçtir.

İnsanlar iki dönemde kimliklerini ifade etmenin çabası içindedirler; iki yaş ve ergenlik dönemleri…Özellikle ergenlik dönemi iki önemli soruyla kendini bulur; “ben kimim” ve “ötekiler beni nasıl görüyor?”.İkinci kimlik oluşturma evresi; kişinin kendi iradesiyle yapılma ayrıcalığının yaşandığı bu döneme denk gelir.

Haz kaynağının olgun bir cinselliğe ve karşı cinse yönelmiş olması ve birey olarak varlığının toplum tarafından onanması ergenliğin temel özellikleri arasında sayılabilir. Ergen iki temel soruya yanıt bulma çabasındadır; Cinsel kimliğinin netleşmesi, kimlik bocalamasından kurtulması. Cinsel kimliğin netleşmesi, hormonal mekanizmada meydana gelen değişimler açısından fiziksel bir yön de içerir. Cinsel duyum ve arzular bu dönemde oldukça yoğun yaşanır. Hormonların da etkisiyle sağlıklı bir bireyde arzular karşı cinse yönelir.

Bir ergenin en çok önem verdiği şey fark edilmektir. Onun fikirleri çok önemli ve değerlidir. Ortada anlaşılmayan bir şeyler varsa bu karşısındakinin yetersizliğinden kaynaklanmaktadır. Her ne kadar narsistik bir çıkış  gibi gözükse de zaten ergenliğin içinde bu tür eğilimlere zaman zaman rastlanılması olağandır. Bu düşünce yapısı ergenin sosyal ilişkilerinde sorunlar doğurabilir. Ergenliğe giren bir gencin ilk yaptığı şey otoriteye isyan etmektir. İsyan edebilmek, gücünü ortaya koyabilmek ve karşı tarafa kendi gücünü gösterebilmek dürtünün temel amacıdır. Burada isyanın içeriği, malzemesi, kime karşı olduğu, ne zaman ve ne şekilde gerçekleştiği hiç önemli değildir. İsyan daha çok kendisini yönettiğine inandığı otoriteye, ebeveyne karşıdır. Ergenlik dönemine ait yeterli bilgilere sahip olmayan anne babanın olduğu bir ailede, bu yüzden aile içi sorunlar yaşanabilmektedir.

Aileler ne yapmalı?

  • Ergenlerin bu dönemde kafalarının bir hayli karışık olduğu unutulmamalıdır. Onları anlamaya çalışın. Anlaşılmamak onlar için önemli bir sorundur. Yargılamadan, sorgulamadan önce onları mutlaka dinleyin.
  • Anne ve baba olmanın dışında ona en yakın arkadaş ve sırdaş olduğunuzu hissettirin. Bu aile içi disiplini tamamen boş vermek  demek değildir. Despot yaklaşımlardan uzak durun yeter. Onu, anlamak için dinlerseniz her şeyin daha kolay olduğunu göreceksiniz.
  • Bu dönemdeki fiziksel gelişim ve dış görünüşte meydana gelen değişiklikler, ergenleri tedirgin edebilir. Bu dönemde oluşacak değişimler hakkında doğru bilgiler vermeli gerektiği zamanlarda onları yönlendirmelisiniz.
  • Onlara güvendiğinizi hissettirmelisiniz. Ergenlere  hiç değilse, başa çıkabilecekleri kadar bir özgürlük tanımak ve sorumluluk vermek gerekir. Ama ihtiyaç hissettiklerinde sizleri yanlarında görebilmeliler…
  • Ona sevildiğini, anlaşıldığını, kabul edildiğini, fark edildiğini, değerli ve gerekli olduğunu, önemli olduğunu,  bağımsızlık ve sorumluluk verilerek kendisine güvenildiğini hissettirebilmelisiniz.

Ergenler ve çocuklarımızla sağlıklı iletişim ve ilişki geleceğe yatırım demektir.