TRAFİK CEZALARI MASKARALIĞI

Sene sonlarına gelindiğinde yeni yılda neler değişeceği de konuşulmaya ve yazılmaya başlanır. Değişime hazırlanan zamlardan biri de trafik cezalarıdır.

Ülkemizde trafik konusunun kanayan bir yara olduğu herkes tarafından tartışmasız olarak kabul ediliyor. Çaresinin ne olduğunu da hep biliyor gibi yapıyoruz. Cezaları artırdığımızda trafik ihlallerinin ve dolayısıyla kazalarının azalacağına inanıyoruz.

Trafik düzeninin bir ülkenin aynı zamanda hukuk devletliği durumunun da yanılmaz bir göstergesi olduğuna inananlardan biriyim. Karayolu trafiğine bakarak o ülkede hukukun işleyip işlemediğini görebilirsiniz. Burada hiç kimsenin göz boyaması, yanıltması, dostu ve düşmanlığı söz konusu değildir. Durum neyse, olan da odur.

Ülkelerin karayolu trafiğini düzenleyen kanunları vardır. Bizdeki yasa 1983 yılında çıkarılan 2918 sayılı KARAYOLLARI TRAFİK KANUNU'dur.

Bu kanunda kurallar vardır ama kural ihlallerine hangi cezaların verileceği yıldan yıla yenilenir. 2018 yılında, yani geçen sene en düşük para cezası 108TL idi; bu sene de aynı kaldı ve örneğin emniyet kemerini takmama cezası 108TL'de bırakıldı. Hatta -bakıyorum- bir kalemde ucuzlama bile var. Arabanın evrakını yanında bulundurmamak ucuzlamış ve 108 liradan 92 liraya indirilmiş.

Kırmızı ışıkta geçmenin cezası geçen seneki gibi 235TL olarak bırakılmış ve değiştirilmemiş.

Bizim trafiğimizde esasen takibi pek yapılmayan ama hep yüzümüzü kızartan bir ihlalden bahsetmek istiyorum:

"Yaya geçitlerinde araçların yayalara ilk geçiş hakkı vermesi" gerektiği kuralı (Trafik Yasasının 74. Maddesi).

Yasalarının her zaman ve herkese işlediği ülkelerde, yani hukuk devletlerinde bu kural önemlidir. Batı Avrupa'ya veya ABD'ye gidenler bu kuralın oralarda saat gibi işlediğini anlata anlata bitiremezler ve gıpta ederler. Oralarda insanın gerçekten önceliği vardır; bizde ise sadece onun lafını ederiz.

Bu durum bizimkilerce elbette biliniyor ve anlaşılan "bu konuda birşeyler yapmalıyız" diyorlar veya yapmış gibi görünmek istiyorlar...

Yayalara yol vermemenin 2014 ile 2018 yılları arasındaki cezalarına baktım: Kırmızı ışık ihlaliyle aynı seviyede tutulmuş. Son olarak bu ceza geçen sene 235TL idi. Şimdi sıkı durun kırmızı ışık ihlali mutat yıllık artışlar kadar bile artırılmazken yaya geçitlerinde yayaya yol vermemenin cezası 488TL'ye çıkarılmış.

İddia ediyorum ki bu artış sadece bir göz boyamacadır. Amacı da ancak, "bakınız bu kural bizde de var, hem de çok yüksek bir şekilde cezalandırılıyor" diyebilmek içindir. Tahmin ettiğim (ama arzulamadığım) gibi yine bir "maskaralık" söz konusuysa konulan bu ceza çok az, yine adından söz bile ettirmeyecektir. Bence "idam cezası" daha uygun (!) olurdu ve hem de yerli ve yabancı basında da günlerce tartışılırdı.

"Böyle bir ceza Anayasamıza aykırıdır. Artık idam uygulanmayacak" demeyin.

Yapılan bütün yasalarımız anayasamıza uygun mu sanki? Bahsettiğim trafik yasasında ihdas edilen bazı vatandaşlarımıza uygulanan "dokunulmazlık" ve onların yasalardan daha üstün oluşlarının tescili anayasaya çok mu uygun sanki?

NOT: Yaya geçitlerinde yayalara ilk geçiş hakkı verildiği 74. Maddeyi ve bizdeki uygulamayı (uygulamamayı) daha sonra da yazacağım.

YORUM EKLE